Donderdag ondervraag ik in het VP als voorzitter van de Commissie Economie Minister Ceysens over de criteria van steunverlening aan bedrijven. De Vlaamse Regering biedt aan Opel Belgium aan om tussen 200 en 300 miljoen euro staatswaarborg te verlenen in ruil voor het openhouden van de GM-fabriek in Antwerpen. De Vlaamse steun wordt wel afhankelijk gemaakt van een geloofwaardig businessplan en de Regering is niet van plan geld te stoppen in “bodemloze putten”.
Alle EG-lidstaten pogen met een actief aanbod van staatssteun de industriële activiteit in eigen land te houden. Sarkozy en Merkel maken er geen geheim van dat ze in eerste instantie hun Franse en Duitse fabrieken willen open houden.
In de jaren negentig heeft de Europese Commissie o.m. onder impuls van Karel Van Miert strenge regels voor staatssteun vastgelegd met het oog op het faire concurrentiebeleid. In 1995 was ik de Vlaamse minister van economie die een einde stelde aan overheidssteun aan verlieslatende ondernemingen in Vlaanderen. Na het Boel-debacle werd dit hoofdstuk in Vlaanderen afgesloten en werd resoluut gekozen voor steun aan innovatieve en ecologische investeringen.De dramatische ervaring met de 15 miljard euro steun aan de zgn. nationale sectoren (staal, steenkool, textiel, holglas en scheepsbouw) leerde dat overheidssteunn op termijn geen garantie biedt op de overleving van een onderneming als de concurrentiekracht niet wordt hersteld.
Politiek heeft overheidssteun ook aanleiding gegeven tot zware politieke discussies en leidde tot twee onderzoekscommissies in het Vlaams Parlement o.m. over KS en de Scheepskredieten.
Als de Vlaamse Regering beslist om op hun vraag een staatsgarantie aan Opel toe te kennen zou het goed zijn eerst een kader te schetsen waarbij duidelijke criteria zijn vastgelegd want na Opel zullen andere bedrijven volgen ook buiten de automobielsector. De technologiesector, de chemie, de textielsector: heel de industrie staat onder druk. Voor de Vlaamse Regering worden het nog moeilijke maanden en de druk van mogelijk banenverlies maakt selectieve keuzes moeilijk. Belangrijk is ook dat de Europese Commissie haar kader vastlegd en de grote lidstaten niet toelaat met gigantische steunbedragen hun eigen industriële activiteit te ondersteunen ten koste van de kleinere lidstaten die vaak enkel de filialen huisvesten van multinationale bedrijven.
Het Vlaams Parlement zal waakzaam toekijken en duidelijkheid vragen in de criteria van steunverlening. Zeker mag men niet vervallen in de lame duck policy van de jaren ‘70 en ‘80.

Ik was vanmiddag te gast op RTL-TVI als “l’invité” van Pascal Vrebos in het Journaal van 13 uur als “Eric, le frère du premier ministre”. In de vraagstelling wordt er voortdurend getracht communautaire valkuilen te leggen maar het is ook deze keer niet gelukt.
Het viel me weer op hoe afgunstig de Franstaligen reageren op de daadkracht van Vlaanderen in de redding van KBC en hoe bang ze zijn dat Vlaanderen middelen heeft om haar ondernemingen bij te springen en Wallonië niet. Ik kreeg zelfs de vraag of de Vlaamse overheid ook bereid zou zijn een kredietwaarborg te verlenen (zoals bij Opel-Antwerpen) als deze vraag zou komen van een Waalse onderneming. Toen ik zei dat we hiervoor territoriaal niet bevoegd zijn, klonk dit antwoord blijkbaar als een uiting van een gebrek aan solidariteit.
De Franstaligen denken dat de financiële crisis de staatshervorming heeft ontdaan van zijn urgentie. Dat de dialoog al 2 maanden stil ligt, ervaren ze niet als een probleem. Vorige week verklaarde Maingain opnieuw dat resultaten in de dialoog o.l.v. Kris Peeters geconditioneerd blijven door vooruitgang in de gesprekken over BHV en de benoeming van de burgemeesters in de Rand. PS’er Philippe Moureaux zei hierop:“le MR tue le dialogue”. Ecolo-onderhandelaar vindt dat “Van Rompuy doit piloter le dialogue communautaire”.André Antoine (cdH)  van zijn kant vindt dat de partijvoorzitters weer moeten samenkomen. Zo blijven we maar rondjes draaien en worden de kansen op een communautaire doorbraak steeds kleiner.
Rudy Demotte vergelijkt Vlamingen en Franstaligen als twee vrienden die elkaar toevallig ontmoeten en zeggen dat ze elkaar eens moeten zien om bij te praten maar waarvan nooit iets komt.
Kris Peeters is er de man niet naar om met zich te laten sollen en zal de nodige conclusies trekken als deze cinema van de Franstaligen voortduurt. Ik heb altijd gesteld dat ik sceptisch ben over de slaagkansen van de dialoog. Ook als “le frère de Herman” blijf ik dat.

Gisteren dacht Bert Anciaux er met wat mooipraterij vanaf te komen maar het Vlaams parlement heeft genoeg van deze man die we tot onze ergernis nog steeds “mijnheer de minister” moeten noemen. Na het debat over de dreigende sluiting van Opel Antwerpen en het verlies van duizenden jobs ging het weer over het ego van iemand die zich voordoet als het “geweten” van de samenleving maar enkel bezig is met zichzelf en met provocatieve uitspraken op zoek naar mediahype. Ik zei vanop mijn bank dat “we als parlementsleden zijn morele lesjes beu zijn”.“U bent niet moreel superieur aan de anderen”. ” Ik aanvaard niet langer dat u spreekt namens de meerderheid over deze delicate materies”.
Vandaag lees ik dat ook de federale Regering zich terecht distantieert van zijn uitspraken. Alleen Caroline Gennez zegt nog: “we blijven achter Bert staan”. In deze moeilijke tijden die we meemaken op maatschappelijk vlak met de dramatische dood van kinderen en het jobverlies van duizenden in Vlaanderen is het in feite tijdverlies om zich bezig te houden met één van de zieligste politici die Vlaanderen ooit heeft gekend. Deze man is al 10 jaar lang “onze” Minister van Cultuur even lang als André Malraux Frans minister van Cultuur was onder President Ch. De Gaulle. Arm Vlaanderen.
Bert nadert wel zijn einde. Mijn pronostiek: hij haalt juni niet als minister. Elke dag dat hij nog langer minister blijft zal SP.A het electoraal cash betalen. Rendez vous in het Vlaams Parlement tot zijn volgende blunder. Dan zal Caroline wel zelf de stekker uittrekken vooraleer de kiezer het doet in haar plaats.

Tussenkomst van ERIC VAN ROMPUY in het actualiteitsdebat over een tekort op de Vlaamse begroting 2009

De heer Eric Van Rompuy:
Mevrouw de voorzitter, ik zal die heren daar achteraan straks ook even van repliek dienen. Inderdaad, Lijst Dedecker acht zich na 7 juni ‘incontournable’ om het land mee te besturen. Minister Verstrepen, minister De Craemer: ze wanen zich al geschikt als minister op basis van opiniepeilingen. Zij pleiten enerzijds voor besparingen en slaan anderzijds een gat in de Vlaamse begroting en de begroting van de gemeenten en provincies van 2 miljard euro, op een ogenblik dat we ons bevinden in een financiële en economische crisis.

2008 was een echt boerenjaar. Ik heb al gezegd dat dit wellicht niet voor herhaling vatbaar is. We hebben in de begroting 2008 enorm veel dingen kunnen doen waarvoor we de volgende jaren de middelen niet meer zullen hebben. We hebben 2008 afgesloten met een overschot van 241 miljoen euro. Ondertussen hebben we voor 600 miljoen euro schulden van de gemeenten overgenomen. Ook heeft de Vlaamse Regering tijdens de financiële crisis voor meer dan 1 miljard euro geparticipeerd in de aandelenstructuur van banken als Fortis en Dexia, en ook van Ethias. We zijn er ook in geslaagd om voor 685 miljoen euro aan uitgaven van 2009 te verschuiven naar 2008. Gelukkig hebben we dat gedaan: zo hebben we de begroting van 2009 ontlast.
We zijn er eveneens in gelukt om een nulschuld te realiseren. De oppositie heeft daartegen gefulmineerd. Ik herinner me nog de uiteenzetting van de heer Dewinter tijdens het begrotingsdebat. Hij zei dat de nulschuld niet de optie van het Vlaams Belang was, en dat een regering ook schulden moet maken. Welnu, de Vlaamse Regering heeft die nulschuld bewerkstelligd, en gelukkig is dat gebeurd. Als we nu nog in de begroting in middelen zouden moeten voorzien om de rente te betalen van vorige schulden, dan zouden we er nog veel slechter voor staan. We hebben een Toekomstfonds gecreëerd. We hebben een conjunctuurprovisie en een indexprovisie aangelegd. Daar werd wat lacherig over gedaan. Ons werd gevraagd waarom we dat geld niet uitgaven. Ik herinner me nog wat tijdens de vorige begrotingsdebatten in de commissie is gezegd. Er werd gesteld dat we dat geld hadden moeten uitgeven, dat we schulden hadden moeten maken, dat we niet in die provisies hoefden te voorzien. Gelukkig hebben we daarin voorzien. Mijnheer De Craemer, ik heb u daarnet niet onderbroken. Sta me toe de stelling van mijn fractie te ontwikkelen.
Dat de economische crisis ook gevolgen heeft voor de Vlaamse begroting is evident. We zien dat begrotingstekorten momenteel in de hele wereld een realiteit zijn. Er is een tekort van 10 percent van het BNP in de Verenigde Staten en in Europa hebben zeven landen een tekort van meer dan 3 percent. Ook de federale Belgische overheid zal in 2009 wellicht een tekort hebben van 10 miljard euro of 3 percent van het bruto nationaal product. We mogen de zaken ook eens positief bekijken. We hebben ons in Vlaanderen voorbereid op de toekomst, en gelukkig maar. Bovendien, mijnheer Van Hauthem, kent Vlaanderen door de Financieringswet bij een groeidaling van 1 percent 174 miljoen euro minder inkomsten, terwijl de federale begroting 1,7 miljard minder inkomsten heeft. Dat is tienmaal minder dan wat er federaal gebeurt. Dat de economische groei veel kleiner is, heeft natuurlijk gevolgen voor de Vlaamse begroting. Een groeidaling van 1 percent komt neer op 174 miljoen euro. De begroting ging uit van een economische groei van 1,2 percent. Nu gewaagt de SERV van een afname van de groei met 0,3 percent. Volgens de Europese Commissie zou het echter -1,9 percent kunnen zijn. Dat heeft natuurlijk automatisch gevolgen voor de begroting. Dat weten we. Die berekening kan worden gemaakt. De SERV heeft die ook gemaakt.
Dat de gewestbelastingen 240 miljoen euro minder opbrengen, is ook het gevolg van die economische crisis. De vraag is: zijn er voldoende buffers ingebouwd in de begroting om dat soort tegenvallende inkomsten op te vangen? Het antwoord is: ja, die zijn er. We hebben provisies genomen. Er is ook altijd een onderbenuttiging van kredieten. Vorig jaar hadden we voor 950 miljoen euro onbenutte kredieten. We hebben daarvan op het einde van vorig jaar - gelukkig - gebruik gemaakt om voor 650 miljoen euro facturen te betalen om de begroting van 2009 te ontlasten.

Op bladzijde 65 van het SERV-rapport staat: “De ervaring met de uitvoering van de begroting in de afgelopen jaren leert echter dat expliciete besparingsoperaties misschien wel niet nodig zijn omdat onvermijdelijk in de begroting kredieten worden ingeschreven die in de praktijk onbenut zullen blijven. Dat was het geval in 2007 en (...) door vooruitbetalingen het overschot in 2008 binnen de perken te houden komt in de praktijk ook overeen met een substantiële onderaanwending in 2008.” Dat is een heel technische uitleg, maar de politiek van deze Vlaamse Regering zal toelaten om de tegenvallende conjunctuur en de daling van de inkomsten op te vangen. Het relanceplan is belangrijk maar andere zaken, zoals de belastingverlaging en de isolatie- en renovatiepremie, zaten al in de begroting verwerkt. Volgens de SERV wordt het relanceplan becijferd op 842 miljoen euro. Dat moet dienen voor kredietverlening aan de bedrijven, een actief arbeidsmarktbeleid en de versterking van de publieke en private investeringen. De gevolgen op het vorderingssaldo zijn beperkt tot 178 miljoen euro dankzij de ESR-normen. Dat is opvangbaar.

Het is natuurlijk een tegenslag, dat is evident, geen enkele begroting ontsnapt eraan. De politieke vraag is: hebben we een voldoende voorzichtig beleid gevoerd om dat op te vangen in 2009? Het antwoord is: ja! In de reguliere begroting, los van het relanceplan heeft de Vlaamse Regering voor 3,1 miljard euro investeringen gepland. De minister-president heeft dat vorige week in de commissie voor Begroting en Financiën nog verklaard. We hebben op vier jaar tijd de investeringskredieten met 50 percent doen stijgen.

We staan voor moeilijke jaren. De budgettaire orthodoxie komt natuurlijk onder druk. Maar Vlaanderen heeft de wapens om het begrotingsevenwicht te behouden, en gisteren werd nog bevestigd dat de regering dat ambieert met VIA. In dat plan blijft de budgettaire orthodoxie de maatstaf. De komende jaren worden een periode van matiging, maar dat wisten we al. De meerjarenbegroting voorzag al in 1,5 miljard euro beleidsruimte in bepaalde groeihypotheses in de volgende legislatuur. Dat is ongeveer de helft van deze legislatuur. Die economische crisis heeft gevolgen op de begroting. Voor de oppositie is het gemakkelijk om daarop te schieten.

Hebben wij ons voldoende voorbereid? Ik denk dat de Vlaamse Regering en het Vlaams Parlement voldoende gewapend zijn om in de volgende jaren de crisis te verwerken zonder het investeringspeil in gevaar te brengen. De aangegane engagementen in sectoren als onderwijs en milieu blijven gegarandeerd. We staan niet voor een grote besparingsoperatie. In de beleidsruimte die vrijkomt, moeten we klaardere keuzes maken. Niet alles zal mogelijk zijn, dat hebben we in het verleden al gezegd.

We zitten hier met een oppositie waarbij aan de ene kant de heer De Craemer de budgettaire orthodoxie komt bepleiten en ondertussen een gat van 2 miljard euro slaat via de afschaffing van de onroerende voorheffing, gedecreteerd door de heer Dedecker op de nieuwjaarsreceptie van Lijst Dedecker, en aan de andere kant komt de heer Stassen in volle financiële crisis pleiten voor een vermogensbelasting! Dat is het alternatief van de oppositie, dat noem ik werkelijk wanbeleid en onbestuurbaarheid. (Rumoer)

Mijnheer Stassen, de jaren 2004, 2005, 2006 en 2007 waren jaren met een sterke economische groei, waardoor de Vlaamse begroting heel wat middelen heeft kunnen creëren, niet alleen in de samengevoegde en de gedeelde belastingen, maar ook door de gewestbelastingen o.m. registratierechten.
Maar nu staan we voor een periode van negatieve economische groei, mijnheer Stassen. Dat zal in de begroting kunnen worden opgevangen. U hebt altijd tegen economische groei gepleit, want groei creëert geen werk.
Deze Vlaamse Regering, onder leiding van minister-president Peeters en minister Van Mechelen, heeft de jongste jaren in een periode van hoogconjunctuur gedaan wat de federale regering niet gedaan heeft: overschotten gecreëerd, de schuld tot nul herleid en buffers ingebouwd om begrotingstekorten te vermijden. Dat maakt dat men nu de marges heeft om te investeren.

Op dat vlak voel ik me heel goed in mijn vel. Wat vroeger door de oppositie werd gezegd, is vandaag perfect verdedigbaar. Maar de oppositie vandaag in dit parlement maakt een totaal verkeerde analyse. Oplossingen die een gat zouden slaan in de begroting of de vermogens massaal belasten, vormen een politiek waartegen Vlaanderen neen zegt. Ik hoop dat de voorzichtige politiek van de Vlaamse Regering door de kiezer zal worden gesteund. (Applaus)

Mijnheer Tavernier, Groen! heeft enkele dagen geleden bij monde van haar voorzitter gezegd dat de relance van de economie moet worden gestimuleerd door iedereen nog 32 uur te laten werken en een basisloon toe te kennen uit vermogensbelasting. Denkt u dat die maatregel het vertrouwen kan herstellen in de economie? Het idee van een 32-urenweek is in heel West-Europa verlaten, al twintig jaar geleden zelfs. U wil een basisloon uit belastinggeld halen te midden van een bankcrisis. Het vermogensverlies bedraagt op dit moment bijna 180 miljard euro, en daar wilt u nog een belasting op heffen! De bank- en spaarwereld verkeren in een diepe crisis en dat is uw oplossing! U gaat juist een vertrouwensbreuk veroorzaken. U wilt dat de ondernemingen werknemers aanwerven die maar 32 uur moeten werken. U wilt ook nog eens extra belastingen opleggen waar volgens mij niet eens geld voor is.
Mijnheer Tavernier, er bestaat nog zoiets als een intellectueel eerlijk politiek discours. U stelt terechte vragen, dat is uw recht als oppositielid, maar uw antwoorden zijn niet realistisch. U zult juist het omgekeerde bereiken van wat u wilt.

Hetzelfde bij het Vlaams Belang, dat gepleit heeft voor een schuldenstijging. De heer Dewinter heeft gepleit voor het meer schulden maken. Een nulschuld voor Vlaanderen was een aberratie, een toegeving aan België en de Franstaligen. De oppositie voert een discours dat totaal haaks staat op wat ze aanklaagt en houdt geen rekening met de cijfers, de feiten en met de politiek die wordt gevoerd door de Vlaamse Regering, een politiek die de juiste was en die in haar relance beperkt en bescheiden maar doelmatig de beperkte middelen maximaal inzette op de kredietmarkt en de arbeidsmarkt. Dat is beleid voeren. Op dat vlak hebt u, mijnheer Tavernier, uw kans volledig gemist. (Applaus bij CD&V en Open Vld)

Na de historische intrede van Obama als president van de VS keren we in Vlaanderen naar onze bescheiden orde van de dag.
Gisteren was ik aanwezig op de slotzitting van Vlaanderen in Actie in Hasselt en ontpopte Kris Peeters zich (eventjes) tot onze Vlaamse Obama met zijn boodschap van hoop dat Vlaanderen alle troeven heeft om in 2020 tot de topregio’s van de EG te behoren.De 20 doelstellingen van de Vlaamse Regering zijn ambitieus en concreet. Yes we can!
Vandaag sta ik in het Vlaams Parlement opnieuw op de tribune voor een interpellatie over het vliegplan Scouppe voor Zaventem en tijdens het vragenuurtje ondervraag ik de Vlaamse Regering over de voorspelling van de SERV over negatieve begrotingscijfers voor Vlaanderen.
Ondertussen zijn er de nieuwjaarsrecepties (teveel om van te genieten) en de lijstvorming voor de Vlaamse verkiezingen. Ik ben kandidaat lijsttrekker.Vijf jaar backbencher in het Vlaams Parlement heeft mijn inzet alleen maar verhoogd.Ik ben in volle vorm en klaar voor de strijd. Krijg ik opnieuw een kans?